معرفي روستاي قلعه سر – دهستان پشتكوه

روستای قلعه سر در دهستان پشتکوه بخش چهاردانگه شهرستان ساری واقع شده است. روستا در طول جغرافیایی ۵۳ درجه، ۴۸ دقیقه و عرض جغرافیایی ۳۶ درجه و ۲۶ دقیقه و در ارتفاع ۱۷۰۰ متر از سطح دریا قرار گرفته و در ۱۲۰ کیلومتری جنوب شهر ساری واقع شده است. بر اساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵ ، جمعیت آن ۴۱۳ نفر ( ۱۰۵خانوار ) بوده‌است. ( جمعيت روستاي قلعه سر در سرشماري عمومي سال 1390 ، 433 نفر ( 125 خانوار ) مي باشد. )

تصوير ماهواره اي روستاي قلعه سر – دهستان پشتكوه، بخش چهاردانگه ساري – منبع : Google

قلعه سر در لغت نامه دهخدا

قلعه سر. [ ق َ ع َ س َ ] (اِخ ) دهی است از دهستان پشتکوه سورتیجی بخش چهاردانگه ٔ شهرستان ساری ، واقع در 25000هزارگزی کیاسر و 600گزی شمال راه عمومی و مالرو کیاسر به دامغان . موقع جغرافیایی آن کوهستانی و هوای آن سردسیری است. سکنه ٔ آن 825 تن است. آب آن از چشمه سار و محصول آن غلات ، لبنیات ، ارزن و شغل اهالی زراعت و گله داری و صنایع دستی زنان شال و کرباس بافی است .راه مالرو دارد. ( از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 3 ).

وجه تسميه روستاي قلعه سر

حاج عبد الرحمن مسعوديان زاد كه از ريش سفيدان  و مطلعين محلي مي باشد دراين مورد چنين مي گويد: « فردی به نام “میرخان سوار فیارمه ای” که احتمالا از روستای کلاته سادات سبزوار بوده  دو فرزند بنامهای :میر مقیم و میر تیمور داشت. از سبزوار به اين جا آمد و ساكن شد و روستايي به وجود آورد كه فيارمه ناميده مي شد.»

کلنل برسفرد لوات قونسول دولت بهیه انگلیس در استرآباد، از طهران به استرآباد و تعیین وضع جغرافیایی عرض راه از طهران به استرآباد مابین سنه 1881 و سنه 1882 مسیحی (مطابق سنه 1298 و سنه 1299 هجری قمري) در سفر نامه خود كه خود شخصا از اين منطقه عبور نمود چنين مي نويسد:

همه جا جنگل انار وحشی و غیره بود و کبک زیاد داشت. منزل بیست و سیّم از پشرت به چمن منقا راه از تنگه سیری کنار رودخانه موسوم به همین اسم که در سمت شمال شرقی به طرف جنوب غربی جاری است می‌رود.

 کوه‌های دو سمت این دره یکصد الی یکصد و سی ذرع ارتفاع دارند. این کوه‌ها به واسطه نهرهای عظیم که به سمت جنوب جاری هستند از یکدیگر منفصل می‌شوند.

 در یک دره در کنار یکی از این رودخانه‌ها قریه قلعه سر يا كله هزار  واقع است و قریب هشتاد خانه پانصد نفر جمعیت دارد. اطراف ده هر قطعه زمین مناسبی را زراعت کرده بودند. از این دره که گذشتیم.

به قریه سورت رسیدیم چشمه‌های آب گوگردی که سابقاً ذکر شد در حوالی این قریه واقع است. در این کوه‌ها درخت‌های سروکوهی زیاد دارد. » ( ذبيحي  مسيح، استر آباد نامه ،1356،ص244)

در ابتداي روستا فعلي قلعه سر، قلعه اي وجود داشت كه كاربرد آن ديد باني بود به علت نامعلوم مردم  روستا ترك نموده  و در كنار اين قلعه ساكن شدند و روستايي كه در آنجا بنا نمودند قلعه سر ناميدند.

مختار عظيمي در كتاب پژوهش در نام آبادي هاي شهرستان ساري  قلعه سر را آبادي كنار قلعه مي داند. ( عطيمي ، ص 238)

قلعه فعلا متاسفانه تخريب و به جاي خانه بهداشت ساخته شده است.

مدارس قلعه سر

دبستان قلعه سر:

پايه اول: ابراهيم جعفري، عباس جعفري، سيد علي اصغر محمودي و نيره جعفري 

مدرسه راهنمايي قلعه سر:

شهید روستای قلعه سر