اوقات شرعی کیاسر
عضو هیئت علمی گروه اقتصاد دانشگاه آزاد قائمشهر گفت: زنجیره صادرات شامل سه حلقه تولید، بازاریابی و مقررات بازرگانی است که مازندران در تمامی حلقه‌های زنجیر دچار نواقص بارز و مشکلات متعدد است.
قاسم نوروزی در گفت‌وگو با ایسنا، توانمند بودن در تمامی مباحث صادراتی اعم از تولید، بازاریابی و مقررات بازرگانی را لازم دانست و اظهار کرد: اگر در یکی از گزینه‌ها ضعف وجود داشته باشد ظرفیت صادراتی کاهش پیدا می‌کند و این ۳ حلقه به یکدیگر متصل است.
وی با بیان فاکتورها و مشخصات تولید در مازندران، تصریح کرد: برخورداری از پتانسیل مناسب و مزیت‌های تولیدی متفاوت از نکات مثبت تولید استان است اما چون هزینه تولید در مازندران بالا است، مانع صادرات می‌شود، در واقع محصولات استان به لحاظ کیفی خوب بوده اما به دلیل بالا بودن هزینه تمام شده توان رقابت با کشورهای رقیب برای صادرات را ندارند.
عضو هیئت علمی اقتصاد دانشگاه آزاد قائمشهر درباره علل بالا بودن هزینه تولید در مازندران گفت: با وجود اینکه بخشی از این موضوع به الگوی کشت نامناسب و کشاورزی سنتی استان بستگی دارد اما دلیل عمدۀ بالا بودن هزینه تولید، وجود تورم در کشور است.
نوروزی با اشاره به اینکه ایران کشوری تورمی است از بالا بودن هزینه‌های نیروی انسانی، مواد اولیه و قیمت تمام شده محصولات یاد کرد و افزود: وقتی هر سال ۴۰ تا ۵۰ درصد تورم در کشور وجود دارد یعنی ۴۰ درصد قیمت تمام شده افزایش یافت و این در مقایسه با کشورهایی که دارای تورم ۲ درصدی هستند مجالی برای رقابت باقی نمی‌گذارد و ما توان رقابت را از دست می‌دهیم.
فقدان بازاریابی مناسب در حوزه کشاورزی
وی با بیان اینکه مباحث مربوط به بازاریابی محصولات کشاورزی در ایران را فاجعه بار است، خاطرنشان کرد: مراحل بسته بندی، درجه بندی، حمل و انبارداری محصولات کشاورزی در ایران بسیار نامطلوب بوده و اکثر تولیدات ایران در حوزه کشاورزی به صورت فله صادر می‌شود که این مشکل در مورد محصولات مازندران نیز مصداق دارد.
عضو هیئت علمی اقتصاد دانشگاه آزاد قائمشهر به بررسی صادرات محصولاتی مانند زعفران و پسته پرداخت و گفت: چنین تولیدات با ارزشی در کشور پس از صادرات فله‌ای در کشورهای حاشیه خلیج فارس بسته بندی شده و به نقاط مختلف دنیا ارسال می‌شوند.
نوروزی به چالش‌های موجود برای صادرات گل و گیاه به عنوان نمونه در مازندران اشاره کرد و افزود: از آنجایی که گل و گیاه زود از بین می‌رود و همچنین باید تازگی خود را در حین صادرات حفظ کند، سیستم حمل و نقل توانا الزامی است تا در کمترین زمان ممکن گل و گیاه صادر شود اما این گزینه در استان وجود نداشته مضاف بر اینکه استان از داشتن یک پایانه قوی در این حوزه نیز محروم است.
چالش‌های متعدد مقررات بازگانی کشور
وی خاطرنشان کرد: مقررات بازرگانی داخلی و خارجی عاملی تأثیرگذار برای صادرات محسوب شده و شامل آیتم‌های متعددی است که ریشه در روابط خارجی و بین المللی دارد.
عضو هیئت علمی اقتصاد دانشگاه آزاد قائمشهر ادامه داد: قوانین بازرگانی داخلی، رایزنی بین کشورها، وضع تعرفه‌های تجاری، روابط مناسب فی مابین و ثبات سیاسی کشورها عواملی است که هر یک تأثیرات مهمی در روند صادرات داشته و باعث کندی یا سهولت در امر صادرات می‌شوند.
ظرفیت مناسب کشورهای CIS برای صادرات مازندران
نوروزی با اشاره به ظرفیت‌های مناسب مازندران برای صادرات محصول به کشورهای حاشیه دریای خزر، تاکید کرد: نزدیکی، همجواری و دسترسی این کشورها به ایران و به خصوص مازندران به لحاظ موقعیت استراتژیک جغرافیایی، برقراری ارتباط فی مابین از طریق شریان‌های جاده‌ای، ریلی، هوایی و دریایی، نزدیکی خرده فرهنگ‌ها به یکدیگر از منظر قومیت، زبان و برخی آداب و سنن از جمله امتیازهای قابل بررسی و اتکا برای صادرات محسوب می‌شود.
وی گل و گیاه را به دلیل عدم کشت و توسعه در این کشورها ظرفیت مناسبی برای صادارت دانست و افزود: با توجه و تکیه بر مزایای عنوان شده هزینه‌های صادراتی محصولات کشاورزی مازندران تا حدود زیادی کاهش می‌یابد.
عضو هیئت علمی اقتصاد دانشگاه آزاد قائمشهر در ادامه با اشاره به مختصات بازار در این کشورها، تصریح کرد: به دلیل استقلال کشورهای حاشیه دریای خزر، بازاری نوظهور برای صادرات پیش روی کشور قرار داشت اما با تعلل ایران، اکنون این فرصت تا حدود زیادی از دست رفته است هرچند می‌توان با اتکا بر ویژگی‌های جمعیتی جمیع کشورهای CIS به لحاظ اندازه بازار مزایای برای صادرات محصولات مازندران متصور بود.
نوروزی مزیت تولید محصولات کشاورزی استان را برتر از تولیدات این کشورها قلمداد کرد و گفت: شاید بخشی از محصولات کشاورزی مازندران در کشورهای حاشیه دریای خزر نیز تولید شود اما مزیت‌های تولید استان، توانایی صادرات برای ما را فراهم کرده است.
وی با ذکر مثالی در تشریح مزیت تولید محصولات مازندران خاطرنشان کرد: برنج محصولی است که در برخی نقاط کشور کاشته می‌شود اما این استان به لحاظ تولید برنج مزیت نسبی دارد بنابراین استان در تولیدات کشاورزی نسبت به این کشورها مزیت داشته و به همین دلیل می‌تواند بازار مناسبی را عاید کشور کند.
