تا دنیا را دید به او شیر بدهید…

زهرا صابری، متخصص زنان و زایمان در گفت و گو با خبرنگار ایسنا اظهار کرد: شیر دهی مادران آن قدر اهمیت بالایی دارد که گفته شده به محض زایمان این شیر دهی صورت گیرد؛ حال فرقی نمی کند زایمان مادر به صورت طبیعی یا سزارین بوده باشد.

صابری با اشاره به این که شیر مادر غنی از مواد غذایی و انواع آنتی بادی ها از نظر ایمنی است، تصریح کرد:  زایمان بهتر است به صورت طبیعی باشد و به محض این که بند ناف بریده شد، شیر به نوزاد داده شود و دهان نوزاد به هیچ عنوان خشک نماند.

این متخصص زنان و زایمان افزود: تغذیه با شیر مادر، احتمال ابتلا به بیماری بدخیم لنفوم (نوعی سرطان خون) را تا ۶ برابر کاهش می دهد؛ در کودکانی که شیر مادر می خورند، احتمال ابتلا به بیماری در دو ماه اول عمر ۱۶ بار کمتر از کسانی است که شیر خشک می خورند.

وی خاطرنشان کرد: به علت کوچک بودن حجم معده در نوزادان و شیرخواران، هضم بهتر و جذب سریع تر شیر مادر، کوتاه بودن زمان تقریبی تخلیه معده و بعضی علل دیگر، شیرخوارانی که با شیر مادر تغذیه می شوند، نیاز به تغذیه مکرر داشته و زودتر گرسنه می شوند و برخلاف باورهای غلط رایج این حالت ها ربطی به کم بودن شیر مادر ندارد.

سیتا عیسی پور نیز در گفت و گو با ایسنا  شیر مادر برای نوزاد را یک غذای کامل دانست و اظهار کرد: این شیر تمام مواد مغذی مورد نیاز نوزاد را به مقدار مناسب دارد، شیرخوار در 6 ماه ابتدای زندگی به هیچ چیز جز شیر مادر احتیاج ندارد که به آن تغذیه انحصاری با شیر مادر گفته می شود.

وی با بیان این که شیر مادر برای شیرخوار و خود مادر مزایایی را به همراه دارد، خاطرنشان کرد: هضم شیرمادر آسان تر است و موجب رشد بیشتر نوزاد می شود، همچنین افزایش بهره هوشی نوزاد، کاهش بیماری هایی مانند آسم و اگزما، محافظت شیرخوار در برابر عفونت و پیشگیری از برخی بیماری های مزمن مانند بروز چاقی، دیابت و فشار خون در بزرگسالی را به همراه دارد؛ به علاوه دیابت نوع یک را در بزرگسالی تا 34 درصد کاهش می‌دهد.

عیسی پور به برخی مزایای این شیر برای مادر اشاره کرد و گفت: تقویت رابطه عاطفی بین مادر و نوزاد، تاخیر در حاملگی مجدد، کاهش سرطان پستان و تخمدان، کاهش خونریزی مادر پس از زایمان و کمک به اقتصاد خانواده از مزایای شیر مادر برای زنان است.

این متخصص زنان و زایمان با اشاره به برخی نکات مهم در تغذیه با شیر مادر یادآور شد: شیر روز اول آغوز نام دارد که برخی این ماده مغذی را به نوزاد نمی دهند در حالی که این شیر حاوی مواد بسیار مغذی و ایمنی بخش بوده و به عنوان واکسن نوزاد تلقی می‌شود. دوره آغوز بین 5 تا 15 روز اول است، یعنی از روز اول ترشح می شود و حداکثر تا 15 روز ادامه دارد و بین یک تا 1.5 ماه پس از تولد، ترکیبات آغوز تغییر پیدا می کند.

عیسی پور با اشاره به این که میزان مواد معدنی و پروتئین آغوز نسبت به شیر کامل بیشتر است، گفت: آغوز  نوزاد را در مقابل بیماری ها و عفونت ها بهتر محافظت می کند و پس از آن تبدیل به شیر کامل می شود.

این متخصص زنان و زایمان خاطرنشان کرد: در روز اول مقدار شیر مادر کم است، مکیدن پستان توسط نوزاد باعث افزایش شیر می شود، بنابراین مادر به هیچ عنوان نباید به تصور این که شیر کم است، شیر دادن را قطع کند؛ مکیدن های متوالی باعث می شود مقدار آن افزایش یابد.

وی با بیان این که تغذیه با شیر مادر در هر ساعت از شبانه روز که نوزاد احساس نیاز و گرسنگی کند باید انجام شود که معمولا بین 8 تا 12 بار در طول شبانه روز است، تصریح کرد: بهترین راه تشخیص کافی بودن شیر مادر، افزایش وزن شیرخوار بر اساس منحنی رشد است.

این متخصص زنان و زایمان، شیر مادر را بهترین غذا برای نوزادانی که نارس هستند برشمرد و گفت: اگر مادری داروهای غیر مجاز مصرف کند یا قادر به کنترل مصرف الکل خود نباشد، یا این که عفونت اچ آی وی یا سل فعال و درمان نشده داشته باشد نباید به نوزاد شیر دهد. مادرانی که تحت درمان سرطان پستان هستند و یا شیمی درمانی سایر سرطان ها  انجام می دهند نیز نباید به نوزادان خود شیر دهند.

ناهید نیکزاد، کارشناس ترویج تغذیه با شیر مادر مرکز بهداشت مازندران درباره اهمیت شیر مادر گفت: تغذیه با شیرمادر زیربنای سلامت و تندرستی است و در تمام منابع اسلامی، هم چون قرآن کریم و در روایات پیامبراکرم (ص) و معصومین (ع) و نیز در کتب فقهی، مطالب مهمی در مورد تغذیه با شیرمادر و آثار و احکام آن وجود دارد.

وی افزود: تغذیه از شیر مادر استاندارد غذاخوردن و تغذیه نوزاد است و نه تنها باید به عنوان الگوی طبیعی زندگی، که به عنوان اولویت بهداشتی و سلامت ملی و بین المللی مورد توجه قرار گیرد.

وی با بیان اینکه ترکیب شیر مادر در طول شبانه روز متفاوت است، تصریح کرد: در هنگام بیماری مادر، ترکیب شیرمادر تغییر کرده و به دفاع کودک علیه بیماری ها کمک می کند؛ همچنین در کودکانی که با شیرمادر تغذیه شده اند بیماری های اسهالی، عفونت تنفسی، عفونت ادراری، آلرژی، آسم، پوسیدگی دندان ، سوء تغذیه و چاقی، بیماری های بدخیم و سرطان کمتر دیده می شود.

کارشناس ترویج تغذیه با شیر مادر مرکز بهداشت مازندران اضافه کرد: محققان به این نتیجه رسیده‌اند که رمز موفقیت مادر در شیردهی آن است که مقررات حاکم بر زایشگاه ها و بخش های نگهداری از نوزادان باید به گونه‌ای  تغییر کند  که با روند طبیعی تولید، ترشح و رساندن شیر به نوزاد و خصوصیات فیزیولوژیک او مطابقت داشته باشد.

وی با اشاره به این که تغذیه انحصاری شیرخواران با شیرمادر در 6 ماه اول زندگی ( بدون آب و غذاهای دیگر )است که منجر به رشد و نمو مطلوب و سلامت کودک خواهد شد، یادآور شد: بر اساس آخرین آمارها استان مازندران با 64.9 درصد تغذیه انحصاری با شیرمادر در مقایسه با 57 درصدی تغذیه انحصاری با شیرمادر کشور از وضعیت مطلوبی برخوردار است و  با توجه به هدف جهانی که رسیدن به 50 درصدی تغذیه انحصاری با شیرمادر تا سال 2025 است در حال حاضر استان ما در وضعیت خوبی به سر می برد.

کارشناس ترویج تغذیه با شیر مادر مرکز بهداشت مازندران خاطر نشان کرد:  مادران حق دارند به کودکان خود شیر بدهند و برای موفقیت در شیردهی نیاز به حمایت همه جانبه دارند؛ از آنجا که تغذیه با شیرمادر در سلامت مادر، کودک، خانواده و جامعه موثر است، بنابراین تمامی افراد به نوعی وظیفه حمایت از مادران را برای تغذیه شیرخواران با شیرمادر را بر عهده دارند.

گزارش از سپیده پورشعبان، خبرنگار ایسنا