اوقات شرعی کیاسر
به گزارش خبرگزاری فارس از شهرستان ساری، بحث احداث پتروشیمی هر روز در استان مازندران وارد فاز جدیدتری میشود.
انتشار خبرهای مربوط به احداث پتروشیمی از جمله مخالفتهای مردمی و سازمانهای مردم نهاد از یک طرف و اصرار نمایندگان مجلس و مسؤولان اجرایی از سوی دیگر بیشترین فضای رسانهای استان را درگیر کرده است.
شورای تبیین مواضع بسیج دانشجویی هم در ارتباط با احداث پتروشیمی در بیانهای اعلام کرده است: در روزهای پایانی سال گذشته و در مورخه ۲۰ اسفندماه، در خلال سفر استانی ریاست محترم جمهور به استان مازندران، کلنگ احداث مجتمع پتروشیمی مازندران در روستای حسین آباد شهرستان بهشهر و در حریم تالاب بینالمللی میانکاله توسط وزیر کشور بر زمین زده شد؛ مجتمعی که قرار است تا با سرمایه گذاری ۸۰ هزار میلیارد تومانی بخش خصوصی مشغول به کار شود.
از همان ابتدای انتشار اخبار و تصاویر کلنگزنی پروژه مذکور، صدای مخالفت و اعتراض اشخاص حقیقی و حقوقی مختلف نسبت به این اقدام بلند شد و شاخصترین این اعتراضات را علی سلاجقه ریاست سازمان حفاظت محیط زیست، با بیان داشتن این نکته که طرح احداث مجتمع پتروشیمی مازندران فاقد مجوز از سازمان متبوعش میباشد، ابراز داشت.
همچنین شاه میرزایی مدیرعامل شرکت ملی پتروشیمی نیز از عدم تعریف طرحی تحت عنوان مجتمع پتروشیمی میانکاله در مجموعه تحت مدیریتش خبر داد!
جدا از مخالفت سازمان حفاظت محیط زیست، کارشناسان و متخصصان حوزه محیط زیست و توسعه پایدار و مردم بومی منطقه نیز پس از ماجرای کلنگ زنی احداث مجتمع پتروشیمی مازندران، بارها اعتراض خود را به دلیل اهمیت و ویژگیهای بارز و ارزشمند تالاب بینالمللی میانکاله، در قالب تجمعهای مسالمتآمیز و برگزاری کارزارهای مجازی به گوش مسؤولان استان مازندران و کشور رساندند.
با این وجود و علیرغم اعتراضات گسترده مردمی و نیز مخالفتهای ابراز شده از سوی متخصصان و مسؤولان مربوطه، در تعطیلات نوروز و در شرایط ویژه کشور، سودجویان و دنبال کنندگان اجرای پروژه مذکور اقدام به شروع عملیات عمرانی پروژه کردند که این مسئله خود منجر به بروز اعتراضات جدید و واکنشهای مختلف و متعدد منفی نسبت به این اقدام شد.
در خصوص اجرای طرح مجتمع پتروشیمی میانکاله میتوان موارد مختلفی را مد نظر قرار داد؛ مواردی که قاطبه آنها بر لزوم توقف طرح مذکور به دلیل معضلات مختلفی که محیط زیست منطقه مذکور را تحت شعاع خود قرار خواهد داد، تکیه دارند.
موافقان اجرای طرح مدعی آن هستند که طرح آنها مجوزات محیط زیستی لازم را در اختیار داشته و از سوی دیگر معتقدند که اجرا و بهرهبرداری از مجتمع مذکور تبعات سوئی را بر محیط زیست منطقه بر جای نخواهد گذاشت واجرای این طرح در اشتغال آفرینی را برجستهترین و مهمترین برگ برنده آن دانسته که میبایست اثرات سوء ناشی از اجرا و بهرهبرداری از طرح (در صورت بروز از دید ایشان) در سایه این برگ برنده قرار گیرد؛ چرا که از نظر ایشان سرمایه گذاری بخش خصوصی و اشتغال آفرینی بر حفاظت از محیط زیست ارجحیت دارد.
مخالفان اجرای طرح مدعی آن هستند که طرح مذکور هیچگونه مجوزی از سازمان حفاظت محیط زیست ندارد و معتقدند که احداث و بهرهبرداری از این مجموعه با تولید انواع پسماندها و فاضلاب ها همراه خواهد بود و لذا قرارگیری آن در مجاورت تالاب بینالمللی میانکاله منجر به تخریب این تالاب و در نهایت نابودی آن خواهد شد و آلودگیهای زیست محیطی ناشی از اجرای این طرح، منجر به تهدید سلامت ساکنین محلی خواهد شد.
از آنجایی که پیشنهاد و لابیگریهای منفعتطلبانه در ارتباط با طرح مجتمع پتروشیمی میانکاله، اولین و آخرین نبوده و متاسفانه نخواهد بود؛ لزوم اطلاعرسانی شفاف، گسترده، علمی، دقیق و به موقع به جامعه، امری بسیار ضروری است.
*اهمیت تالاب میانکاله
تالاب بینالمللی و پناهگاه حیات وحش میانکاله، شبه جزیرهای با طول نزدیک به ۶۰ کیلومتر و مساحتی بالغ بر۱۰۰ هزار هکتار است.
پناهگاه حیات وحش میانکاله یکی از بهترین اندوختهگاههای پرندگان آبزی بوده که درسال ۱۳۴۸ به عنوان منطقه حفاظت شده تحت مدیریت سازمان محیط زیست درآمد.
این منطقه حفاظت شده درسال ۱۳۵۴ به دلیل جذب گونههای نادر و رو به انقراض و پرندگان آبزی مهاجر و همچنین محل تخمریزی آبزیان دریای خزر و نیز جاذبههای طبیعی خاص، به پناهگاه حیات وحش ارتقاء یافت.
این شبه جزیره، در سال ۱۳۵۵ توسط برنامه MAB سازمان یونسکو به عنوان ذخیره گاه زیستکره شناخته شد.
از سوی دیگر این تالاب به عنوان منطقهای مهم برای پرندگان توسط سازمان بینالمللی حیات پرندگان شناسایی شده است که از مهمترین آنها میتوان به پرندگان کمیاب و در خطر انقراضی نظیر قوی فریادکش و… اشاره کرد که همگی این جانوران در فهرست ممنوعیت تجارت جهانی پرندگان در معرض خطر (CITES) قرار گرفتهاند.
*جوانب قانونی
بر اساس بند الف ماده ۲ تصویب نامه در خصوص استقرار واحدهای صنعتی در استانهای گیلان، مازندران و گلستان (تصویب شده هیئت وزیران به تاریخ۱۳۸۱/۰۷/۰۳) استقرار صنایع شیمیایی در این استانها به جز در شهرکهای صنعتی لوشان و مراوه ممنوع است.
در ادامه این مصوبه اشاره شده است که ” الف – صنایع شیمیایی در صورت دارا بودن فاضلاب صنعتی در فرآیند تولید در این مناطق ممنوع است “؛ از آنجا که صنایع پتروشیمیفرآوردههای شیمیایی را از مواد خام حاصل از نفت یا گاز طبیعی تولید میکند و فرایند تولیدی در این صنایع با تولید فاضلاب همراه است، لذا این مورد پتروشیمی میانکاله را شامل میشود و احداث آن به لحاظ قانونی در منطقه مورد نظر، امکان پذیر نیست.
در طرح آمایش استان مازندران زمینهای در نظر گرفته شده برای استقرار واحد مورد نظر جزو اراضی مرغوب درجه ۲ کشاورزی تعیین شده است؛ احداث این مجتمع با کاربریهای نهایی طرح آمایش استان و همچنین سیاستهای مصوب واگذاری اراضی موصوف به بانک زمین تطابق ندارد.
بر اساس گزارشهای کارشناسی این طرح فاقد توجیه اقتصادی، بدون برنامه ارائهشده برای محصول تولیدشده و فاقد مجوز شورای اقتصاد است.
اجرای چنین طرحی آن هم بدون طرح مکانیابی از همان آغاز، نه تنها از نظر تعارض حقوقی با تعهدات سازمان محیط زیست ایران به شبکه جهانی ذخیرهگاههای زیستکره در تقابل است که با دستورالعملهای ضوابط واگذاری اراضی منابع ملی و دولتی به طرحهای کشاورزی و غیرکشاورزی معارض بوده و منجر به نابودی تولیدات بومی و معاش ۷۰ دامدار محلیاراضی مرتعی حسینآباد که دارای پروانه چرای دام برای ۱۱۰۰۰ واحد دامی هستند خواهد شد.
اجرای این طرح خود مصداق بارز نقض بند ۲۵ سیاستهای کلی نظام در بخش نفت و گاز است که بر توسعه صنایع آلاینده پتروشمی در مناطق نفتخیز جنوب کشور تصریح شده و اجرای آن برای تمامی قوا لازم الاجرا است.
لذا بر اساس توضیحات فوق به خوبی مشخص است که طرح احداث مجتمع پتروشیمی میانکاله نه تنها فاقد مجوزات زیست محیطی لازم می باشد که اجرا و بهره برداری از آن به دلیل وجود تالاب بین المللی میانکاله در مجاورتش منجر به تهدید و تخریب این تالاب و ذخیره گاه ویژه زیست کره، از طریق تولید انواع آلاینده ها خواهد شد.
همچنین به دلیل مجاورت نواحی مسکونی در منظقه مورد نظر جهت احداث پتروشیمی میانکاله، شاهد تهدید سلامت ایشان از طریق بروز انواع آلودگی های هوا و منابع آبی خواهیم بود.
لذا میبایست مسؤولان و متولیان اجرای این طرح بر اساس دادههای مستند و کارشناسی شده مدارک و مستندات مرتبط با مجوزات زیست محیطی که مدعی دارا بودن آن هستند را در اختیار افکار عمومی قرار دهند که تا امروز چنین مستنداتی را از ایشان مشاهده نکردهایم و در صورت عدم وجود چنین مستنداتی به افکار عمومی توضیح داده شود که بر مبنای کدام قانون و مصلحت منافع ملی میبایستی توسط ایشان قربانی منافع شخصی عدهای محدود گردد؟
میبایست میزان انتفاع حاصل از اجرای طرح و اشخاص حقیقی و حقوقی ذینفع آن به طور شفاف برای افکار عمومی تشریح گردد و در عین حال ارزش اقتصادی تالاب بینالمللی میانکاله و میزان خسارات ناشی از تخریب آن نیز بعنوان یک ثروت ملی ارزیابی و محاسبه گردد و در اختیار عموم قرار گیرد و گزینههای جایگزین طرح مذکور نیز مورد بررسی قرار گیرد و چرایی عدم ورود بخش خصوصی و سرمایهگذاران به آنها به درستی تبیین شود.
با توجه به اینکه ریاست محترم جمهوری برای ابطال مصوبه پتروشیمی فوقالذکر آن را به هیأت وزیران ارجاع و دستور توفق پروژه بطور کامل را داده و همچنین ورود دادستان کل کشور به منظور دستور توقف آن ، سوال اینجاست چرا برخی از نمایندگان و مسؤولان بدنبال اجرای طرح مذکور بدون پیوست کارشناسان و حتی یک نظر کارشناسانه و یا بستر دانشگاهی در این مورد برای اغنای اذهان و بدنبال طومار جمع کردن از مردم عادی و وعدههای عجیب و غریب من جمله اشتغال بالای مردم شهر در آن هستند.
شورای تبیین مواضع بسیج دانشجویی با توجه به نکات ذکر شده آمادگی حضور در جلسه موافقان طرح پتروشیمی با حضور کارشناسان خبره و اهل فن جهت روشن شدن اذهان را دارد.
/۸۶۰۰۴/غ/م
