اوقات شرعی کیاسر
یک کارشناس مدیریت بحران با ابراز تاسف از اینکه برخی از حوادث مانند زمینلرزه در مازندران قابل پیشبینی است اما برنامهای برای کاهش تبعات آن وجود ندارد، گفت: لغزش و رانش موضوع مهمی در مازندران است که باید به صورت ویژه به آن توجه شود.
رستم زرودی در گفتوگو با ایسنا توضیح داد: برخی از نقاط استان در هر سال شاهد لغزش و رانش هست به طوریکه بخشی از زمین از بین میرود و کاری برای جلوگیری از آن انجام نمیدهیم و عامل آن نیز مشخص است.
زرودی با اشاره به اینکه عامل لغزش و رانش، سرریز شدن و یا نشتی آب در منطقهای است، اظهار کرد: برای مهار لغزش و رانش بر اساس ویژگی منطقه مورد نظر راهکارهایی چون، چاهک آهکپاشی، زهکشی، درختکاری و غیره وجود دارد اما چون مطالعهای صورت نمیگیرد همچنان با مشکل رو به رو هستیم. لغزش و رانش موضوع بسیار مهمی در مازندران است که باید به صورت ویژه به آن توجه شود.
وی با بیان اینکه بیشتر خسارتهایی که عامل تلفات انسانی میشود، به علت تخریب سازه است، گفت: در ژاپن مطالعات ریزپهنهبندی در هر منطقهای انجام شده است و با توجه به آن مجوز ساخت و ساز صادر میشود، به همین دلیل در این کشور با وجود وقوع زلزلههای ۷ و یا ۸ ریشتری تلفات کمی شاهد هستیم.
زرودی با اشاره به اینکه مازندران به دلیل آنکه بر روی گسل قرار دارد جز استانهای زلزلهخیز کشور است و این امر ویژه در ارتفاعات بیشتر دیده میشود، اظهار کرد: مناطقی چون کیاسر، کجور و سوادکوه به دلیل آنکه برروی گسل قرار دارند به طور معمول ماهانه شاهد زمینلرزههای زیر ۳ ریشتر هستند.
وی با بیان اینکه نظام مهندسی روستایی و شهری و همچنین دستگاههای اجرایی چون بنیاد مسکن، باید بیشترین دقت را داشته باشند، تصریح کرد: متاسفانه نسبت به زمینلرزه و تبعات ناشی از آن دغدغه کافی وجود ندارد، این در حالی است که باید به صورت مداوم بر روی سازهها دقت بیشتری به عمل آورند.
این کارشناس مدیریت بحران به نقش ریزپهنهبندی در افزایش مقاومت سازهها نسبت به زمینلرزه در مازندران، اشاره و خاطرنشان کرد: بررسی ریزپهنهبندی باید در اولویت کار مسئولان مربوطه در مازندران قرار بگیرد چرا که در این بخش خاک، محیط و مقاومت ساختمانها مطالعه و تعیین میشود اما متاسفانه در سطح استان آنطور که باید انجام نشده است.
زرودی با اشاره به اینکه بر اساس سوابق و تجربه، در زمینلرزههایی تا ۴ ریشتر، نگرانی آنچنانی به وجود نمیآید و تنها خانهها و یا سازههای بسیار قدیمی با مشکل جزیی روبهرو میشوند، گفت: در مازندران زمینلرزهای با ۴.۵ یا ۵ ریشتر و بالاتر، تخریبکننده است و میزان تخریب به مقاومت سازه، بستگی دارد.
وی با بیان اینکه میزان مقاومت ساختمانها نسبت به وقوع زلزله باید از سوی نظام مهندسی محاسبه شود، اظهار کرد: نظام مهندسی باید مقاومت سازهها در برابر زلزله های بالای ۸ ریشتر را لحاظ کند تا ساختمانها تخریب نشود؛ در مطالعات ریزپهنهبندی مشخص میشود یک ساختمان تا چه اندازهای مقاومت دارد و بعید به نظر میرسد این امر از سوی این نظام، مورد توجه قرار گرفته شود.
مدیرکل سابق مدیریت بحران مازندران با اشاره به اینکه برخی از مجوزها پس از پرداخت جریمه از سوی مالک، صادر میشود، تاکید کرد: قوانین کمیسیون ماده ۱۰۰ شهری ۹۹ روستایی یکی از ضعفهایی اساسی است که باید جلوی آن را گرفت.
زرودی با بیان اینکه باید دید، با توجه به روی گسل قرار داشتن مازندران و تعداد بالای زمینلرزههای ماهانه در این استان، مدیریت بحران تا چه میزان در آمادگی به سر میبرد، گفت: در بحث زمینلرزه دستگاههایی چون هلالاحمر، شهرداری و مسئولان اجرایی باید پای کار باشند.
وی افزود: در گذشته پیشبینی شده بود که ادارهکل بحران سالنهای چندمنظوره را در سطح شهرستانهای استان احداث کند تا در مواقع عادی از سوی ورزشکاران و مردم در زمینههای مختلف استفاده شود اما در مواقع اضطراری در اختیار ادارهکل بحران به منظور اسکان افراد قرار گیرد، همچنین هلالاحمر در شهرستانها امکانات اولیهای را در انبارهای خود دارند و پس از وقوع حادثه میتوانند در مدیریت بحران کمککار باشند.
مدیرکل سابق مدیریت بحران مازندران با تاکید بر اینکه مدیران شهرستانها باید پیش از وقوع زمینلرزه نسبت به تبعات این امر پیشبینی لازم را داشته باشند و مکانهایی را برای مردم لحاظ کنند، گفت: شهرداران و مدیران شهری نیز باید در حوزه آواربرداری و غیره مطالعه کنند تا فرآیند پس از زلزله به سرعت انجام گیرد.
زرودی در ادامه با اشاره به اینکه زمینلرزه غیرقابل پیشبینی است و حادثهای انسانساز نیست، تصریح کرد: با وجود آنکه زمینلرزه یک حادثه طبیعی است اما عوامل انسانی در شدت و ضعف آن نقش دارد، به عنوان مثال اگر محاسبه دقیقی از سوی سازمان نظام مهندسی بر روی سازهها صورت نگیرد شدت تخریب بیشتر است و میزان خسارت بیشتر میشود.
گفتوگو از سیداحمد حسینی، خبرنگار ایسنا
